Welkom bij Vogelwerkgroep ’t Hökske

een vereniging van vrijwilligers die zich inzet voor vogels
en hun leefomgeving in de regio Sevenum en Horst

Broedvogeltelling Elsbeemd

Zoals je wellicht weet tellen we vanuit ’t Hökske al vanaf 2002 broedvogels in de Elsbeemd. Vanaf 2011 ben ik als medeteller betrokken en inmiddels diverse jaren als hoofdteller. Samen met Noud Janssen hebben we dit jaar alweer 8 tellingen gehad. Daarom is het een mooi moment om je bij te praten over onze ervaringen dit jaar.

Bij een broedvogeltelling gaat het erom om alle vogels te tellen die territoriaal gedrag vertonen, ofwel waarschijnlijk een nest maken. Het tellen van nesten zou het meest betrouwbaar zijn, maar dit is enerzijds praktisch niet mogelijk en vooral is de kans op verstoring van een broedsel veel te groot. Elke vogel die ik waarneem leg ik daarom vast op die locatie en koppel er een broedcode aan variërend van een zingende vogel (lage broedcode) tot pas uitgevlogen jonge vogels (hoge broedcode). Bij een hoge broedcode is het (vrijwel) zeker dat er een succesvol broedsel heeft plaatsgevonden, maar als je iedere keer op dezelfde plek een zingende vogel aantreft, is de kans ook erg groot. Gelukkig helpt de techniek ons tegenwoordig en kan ik alles op de telefoon invoeren. Op de achtergrond vinden alle berekeningen plaats. Op het eind van het seizoen zal ik je informeren over de totalen van dit jaar.

Voor nu is het even een tussenbericht. Het mag duidelijk zijn dat het gebied nog altijd kletsnat is. De waterstand in de Molenbeek en de Elsbeek is al wat gezakt, maar de omliggende weilanden en bossen staan nog voor een deel onder water. Het is dus flink ploeteren als we midden door het gebied lopen.
Die nattigheid zorgt er dit jaar voor dat we na jaren van afwezigheid (2015) weer een Waterral in het gebied hebben. Ik verwacht ook wel veel moerasvogels zoals de Bosrietzanger en de Kleine Karekiet, maar die zitten nu nog in het warme zuiden en die verwacht ik begin mei terug.
Het is opvallend en teleurstellend dat we weer geen weidevogels hebben in het gebied zelf. Om een of andere reden nodigen de percelen niet uit, terwijl ik toch diverse keren Wulp en Kievit gehoord heb net over de A67 in Maasbree. Wel hebben we niet te klagen over Boomleeuwerik, Veldleeuwerik, Geelgors en Roodborsttapuit die aan de randen van het natte gebied zitten.

De vaste algemene bewoners zoals de Kool- en Pimpelmees, Roodborst, Winterkoning, Merel, Zanglijster, Boomkruiper en Boomklever zijn weer volop aanwezig. Op het moment van schrijven zijn ook de zomergasten terug aan het komen. Zwartkop, Grasmus, Nachtegaal en Koekoek zijn al diverse keren gehoord, maar vele moeten nog komen.

Tot op heden hebben we zeker niet te klagen. Het waren allemaal leuke tellingen; de ene wat leuker dan de andere, want we blijven afhankelijk van het weer op dat moment. En dat is behoorlijk onvoorspelbaar! Wil je een keer getrakteerd worden op een mooi concert, loop dan een keer in de ochtendschemering door de Elsbeemd. Heerlijk genieten!!

Groetjes John Raedts

Vogelfotografie: regels en fatsoen

Elk jaar geven we als vogelwerkgroep een tweetal cursussen over vogel herkenning. Meer en meer krijgen we daar cursisten bij die de natuur fotograferen en dan onder andere vogels tegen komen waarvan ze de naam niet kennen. Daarom volgen ze onze cursus om ook te weten wat ze fotograferen. Dat is alleen maar gunstig, want hoe meer je van de natuur weet, hoe meer je deze weet te waarderen. Als werkgroep laten we de leden ook elk jaar enkele van hun beste foto’s inzenden, om daarna tijdens een avond deze opnamen te tonen en eventueel te bespreken. Maar zoals bij alles gelden ook bij deze hobby een aantal spelregels, zowel voor de fotografen als de vogelspotter zoals die genoemd wordt. Zeker nu we in het broedseizoen van de vogels zijn, maar ook met andere voortplantingen in de natuur te maken hebben, is voorzichtigheid geboden om hier door verstoring geen schade aan toe te brengen. Wat de vogels betreft heeft Vogelbescherming Nederland enige tips opgesteld.

Wanneer wordt een vogel verstoord?

De meeste mensen denken dat een vogel wegvliegt als hij wordt verstoord. Maar verstoring gebeurt al eerder. In principe wordt elke vogel die je benadert onrustig. Wees daarom alert op de volgende signalen en stop als je ziet dat de te portretteren vogel verstoringsgedrag vertoont, dan ben je te dichtbij; neem meer afstand.

  1. De vogel kijkt op, wordt alert, stopt met waar hij mee bezig was (foerageren, poetsen) en begint vleugels te strekken.
  2. Blijft een vogel met voer in de snavel alsmaar dicht in je buurt zitten, dan ben je te dicht bij het nest. Trek je terug en gun de vogel de kans zijn/haar jongen te voeren.
  3. De vogel loopt of zwemt langzaam weg.
  4. De vogel begint te alarmeren.
  5. Pas als de vogel geen andere opties meer heeft om jou als ‘vijand’ weg te jagen, vliegt de vogel weg.

Om deze verstoring zoveel mogelijk te voorkomen heeft de Vogelbescherming een “gedragscode opgesteld. Deze is als volgt.

  1. Het belang van de vogels staat altijd voorop.Verstoor de vogels en hun leefgebied niet. Bedenk dat een in het wild levende vogel het beste kan worden bekeken en gefotografeerd als deze zich op zijn gemak voelt. Ga niet dichterbij dan anderen en doe liever een stapje terug dan een stap naar voren. Vogels reageren op verschillende manieren op mensen, afhankelijk van de vogelsoort, de plek en het jaargetijde. Een praktische vuistregel is: als een vogel alert om zich heen kijkt, herhaalde alarmgeluiden maakt of langzaam van je wegloopt, dan ben je te dichtbij. Als een vogel wegvliegt, zag de vogel geen andere opties meer om voor jou als ‘indringer’ te vluchten. Wees extra oplettend in het voorjaar en verstoor geen broedende vogels. Heb je een zeldzame soort gezien? Hang het niet aan de grote klok. Bij (potentiële) broedvogels en/of in kwetsbare natuurgebieden is het zelfs beter het niet te delen. Houd bij het delen van informatie ook altijd het belang van de vogel in het oog.
  2. Wees een ambassadeur voor de vogels en voor vogelaars.Geef uitleg aan geïnteresseerden en help andere vogelaars, vooral beginners. Zie je iets wat niet door de beugel kan? Spreek mensen er op een constructieve manier op aan; vaak zijn ze meer onwetend dan onwelwillend.
  3. Houd je aan geldende wetten en regelgeving, de Wet natuurbescherming in het bijzonder. Dat betekent onder meer: verstoor geen in het wild levende vogels (dit is strafbaar), betreed privéterreinen niet tenzij je uitdrukkelijke toestemming hebt en houd je aan de voorschriften en regels van terreineigenaren en -beheerders.
  4. Vogelfotografen lokken vogels soms om ze dichterbij te kunnen fotograferen.Dat hoeft geen probleem te zijn, maar zorg ervoor dat het geen directe risico’s met zich meebrengt voor de vogels. In het broedseizoen is het lokken van vogels – vooral met geluid – sowieso uit den boze, want het kan voor nodeloze verstoring zorgen.

Als u zich aan deze regels houdt handelt u in het belang van de natuur en wekt u geen ergernis bij mede vogelaars of andere natuurliefhebbers.

Bron: Vogelbescherming Nederland

Tot een volgende keer Toon Selten.

Brandganzen
Foto@Jos Wijnen